Test je communicatiestijl met de Roos van Leary
Roos van Leary
Een communicatiemodel, ontwikkeld door Timothy Leary, een Amerikaanse psycholoog. Volgens Leary heeft ons gedrag consequenties
voor het gedrag van de ander. Door je op een bepaalde manier te gedragen/ te communiceren beïnvloed je het gedrag van de ander
(actie en reactie). Zijn bevindingen resulteerden in de Roos van Leary.
Het gaat bij de Roos van Leary over de interactie tussen mensen; niet over hoe mensen qua karakter zijn. Daarbij stelt Leary dat
ieder mens elke gedraging uit de roos in zich heeft en op gezette tijden (binnen specifieke situaties) inzet. De Roos van
Leary is dus geen methode om mensen in hokjes te plaatsen.
Je kunt bepalen welk gedrag/communicatiestijl het meest op jou van toepassing is en welk gedrag je daarmee oproept. En inzicht
krijgen in hoe jij je opstelt in sociale relaties/in werk.
De Roos van Leary heeft het model van een windroos. De windroos is opgebouwd uit twee assen, die samen een kruis vormen. In de
meest eenvoudige vorm is de Roos van Leary verdeeld in vier delen.
Meer uitleg
Leary ontdekte dat menselijk gedrag grofweg over twee assen verloopt. Dit maakte hij visueel via een horizontale en verticale
as. Deze 2 assen noemde hij respectievelijk de “samen-tegen-as” en de “boven-onder-as”
Horizontale as
De horizontale as staat voor de relatie die iemand met een ander heeft. Zo bestaat er 'samen-gedrag' of 'tegen-gedrag'.
Met 'samen' wordt hier bedoeld dat iemand met de ander door één deur wil of kan. Er bestaat dan affiniteit met de ander.
'Samen' betekent dus dat het gedrag van de mensen is gericht op acceptatie van elkaar. Veelal op basis van wederzijds respect.
Met 'tegen' wordt hier bedoeld dat iemand niet echt met de ander door één deur wil of kan. Er bestaat dan vijandigheid naar
de ander. 'Tegen' betekent dus dat het gedrag van de mensen is gericht op andere belangen dan acceptatie. Soms zelfs volledig
tegengesteld aan acceptatie.
Verticale as
De verticale as staat voor de opstelling die iemand tegenover een ander heeft. Zo bestaat er 'boven-gedrag' en 'onder-gedrag'.
Met 'boven' wordt hier bedoeld dat iemand dominant gedrag vertoont naar de ander. Iemand beschouwt zich op dat moment als
'meerdere' van de ander. 'Boven' betekent dus dat het gedrag van de mensen is gericht op veel invloed ten opzichte van de ander.
Met 'onder' wordt hier bedoeld dat iemand onderdanig gedrag vertoont naar de ander. Iemand beschouwt zich op dat moment als
'ondergeschikte' van de ander. 'Onder' betekent dus dat het gedrag nauwelijks of niet is gericht op veel invloed ten opzichte
van de ander.
Gedragingen
De uitwerking van 'samen-gedrag', 'tegen-gedrag', 'boven-gedrag' en 'onder-gedrag' is grofweg als volgt te omschrijven. Een
samen-gedragspatroon uit zich in verantwoordelijk, behulpzaam, respecterend, dankbaar en samenwerkingsgezind gedrag. Een
tegen-gedragspatroon uit zich in onafhankelijk, wantrouwend, standvastig, kritisch en twijfelzuchtig gedrag.
Een boven-gedragspatroon uit zich in actief, initiërend, beïnvloedend, beheersend en motiverend gedrag. Een
onder-gedragspatroon uit zich in passief, afhankelijk, onderdanig, conformerend en bescheiden gedrag.
Het principe
Leary ontdekte dat 'samen', 'tegen', 'boven' en 'onder' in relatie stonden tot elkaar. En wel op de volgende manier:
Samen-gedrag roept samen-gedrag op (symmetrische werking)
Tegen-gedrag roept tegen-gedrag op (symmetrische werking)
Boven-gedrag roept onder-gedrag op (complementaire werking)
Onder-gedrag roept boven-gedrag op (complementaire werking)
Als mensen onder-gedrag vertonen, dan roepen ze boven-gedrag bij de ander op (voorbeeld: 'volgend gedrag' roept
'leidend gedrag' op).
Aan de slag
Beantwoord elke vraag op een schaal van 1 (helemaal niet op mij van toepassing) tot 5 (helemaal op mij van toepassing).
Heb je alles ingevuld, dan worden de scores vertaald naar de vier gedragsrichtingen.
